KDV muafiyeti (franchise en base, 293 B)
Küçük işletmeler belli bir ciro eşiğinin altında kaldıkları sürece KDV toplamazlar ve KDV beyannamesi vermezler. Buna “franchise en base de TVA” denir (art. 293 B). Basit görünür, ama iki tuzağı vardır: belgeye yazılması zorunlu bir ibare, ve eşiği aştığınız GÜN başlayan yeni bir rejim.
Muafiyet ne demek, ne demek değil?
Muafiyetteyseniz müşterilerinizden KDV toplamazsınız: 1 000 € yazarsınız, müşteri 1 000 € öder. Fatura üzerinde KDV satırı yoktur, dönemsel KDV beyanı vermezsiniz.
Ama madalyonun diğer yüzü şudur: ÖDEDİĞİNİZ KDV’yi de geri alamazsınız. Malzemeyi %20 KDV’li alırsınız ve o %20 sizin maliyetinizde kalır. Bu, muafiyeti bazı işlerde avantaj, bazılarında dezavantaj yapar.
Kime avantajlı, kime değil?
Kaba bir ayrım işinizi görür:
- Müşterileriniz çoğunlukla BİREYSEL ve işiniz ağırlıklı el emeğiyse: muafiyet genelde avantajlıdır. Fiyatınız rakiplerinizden %20 düşük görünür ve az malzeme aldığınız için kaybettiğiniz indirim küçüktür.
- Müşterileriniz çoğunlukla İŞLETME ise: avantaj kaybolur. Onlar zaten KDV’yi geri alıyor, yani sizin KDV’li fiyatınız onlara pahalı gelmez — ama siz malzeme KDV’sini geri alamıyorsunuz.
- Çok malzeme alıyorsanız (fayans, kombi, kereste): muafiyet size pahalıya patlar. Her alışta ödediğiniz KDV kâr marjınızdan çıkar.
Muafiyetten isteyerek çıkabilirsiniz (“option pour la TVA”). Hesabı yapmadan karar vermeyin; bu, muhasebecinize sorulacak bir sorudur.
Belgeye yazılması ZORUNLU ibare
Muafiyetteyken kestiğiniz her devis ve her faturada şu ibare bulunmak zorundadır: « TVA non applicable, art. 293 B du CGI ».
Bu bir formalite değil, açıklamadır: müşteri belgede KDV satırı görmeyince onu unutmuş olduğunuzu düşünür ya da belgenin geçersiz olduğunu sanır. İbare, KDV’nin neden yok olduğunu söyler.
⚠️ İbareyi unutmak, KDV’yi unutmuş bir belge çıkarmaktır. Faturea’da muafiyeti işaretlediğinizde ibare otomatik basılır ve KDV alanları ekrandan kalkar — yanlışlıkla oran yazamazsınız.
Eşiği aşarsanız ne olur?
Temel eşik bir yılda aşıldıysa → KDV ertesi yılın 1 Ocak'ından itibaren. Artırılmış eşik yıl içinde aşıldıysa → KDV aşıldığı günden itibaren. Eşikler sizin girdiklerinizdir; muhasebecinizle kontrol edin. O tarihten sonraki faturalarınız KDV’li kesilir.
Pratikte en acı veren şey şudur: eşiği geçtiğinizi fark etmeden ay boyunca KDV’siz fatura kesmiş olabilirsiniz. O KDV’yi devlete yine de ödersiniz, ama müşterilerden toplamadınız. Yani doğrudan cebinizden çıkar.
⚠️ Bu yüzden Faturea eşiği KENDİSİ yazmaz: rakamlar 2025-2026’da birkaç kez değişti ve bir reform ertelendi. Kendi eşiğinizi ayarlara siz girersiniz; girdiğinizde yıllık cironuz eşiğe yaklaştıkça uyarı alırsınız. Girmezseniz sadece toplam ciro gösterilir, hiçbir alarm kurulmaz — yanlış bir eşik, eşiğin hiç olmamasından kötüdür.
Muafiyetteyken de yapmanız gerekenler
KDV beyanı vermemek, hiçbir şey yapmamak değildir. Muafiyette de:
- Numaralandırma boşluksuz ve sıralı olmalıdır.
- Belgede bulunması gereken tüm diğer bilgiler (SIRET, adres, işin dökümü, ödeme koşulları) aynen zorunludur.
- İnşaat işi yapıyorsanız décennale sigortanız ve bilgileri belgede yer almalıdır — muafiyet sigortayı ortadan kaldırmaz.
- Alış faturalarınızı saklarsınız: KDV’sini geri alamasanız da gider olarak muhasebenize girerler.
Uygulamada nasıl yapılır?
Bu rehberdeki her adımın Faturea içinde karşılığı var. Kısa cevaplar burada: